انتخاب بین سیستم تهویه مطبوع مرکزی یعنی داکت اسپلیت و سیستمهای اسپلیت دیواری معمولی همان کولر گازی یکی از بزرگترین چالشها هنگام تجهیز ساختمانها است مصرف انرژی عامل تعیینکنندهای در این تصمیمگیری است.
این مقاله به مقایسه جامع مصرف برق این دو سیستم میپردازد و عوامل مؤثر بر صرفهجویی انرژی در هر کدام را بررسی میکند.
آشنایی با ساختار و نحوه عملکرد
تفاوت در ساختار این دو سیستم مستقیماً بر نحوه توزیع و مصرف برق آنها تأثیر میگذارد.
کولر گازی اسپلیت دیواری
این سیستم از دو بخش اصلی تشکیل شده است: یک واحد داخلی اواپراتور که در یک اتاق نصب میشود و یک واحد خارجی کندانسور.
سرمایش یا گرمایش را مستقیماً در همان فضایی که نصب شده، تولید میکند مصرف برق آن مستقیماً متناسب با دمای تنظیم شده و میزان بار حرارتی آن اتاق خاص است.
داکت اسپلیت
داکت اسپلیت یک سیستم مرکزی است که به صورت مخفی در سقف کاذب نصب میشود و هوای مطبوع را از طریق کانالکشی به چندین فضا یا اتاق منتقل میکند.
یک واحد مرکزی شبیه به کندانسور کل بار حرارتی ساختمان یا طبقه را تأمین میکند و هوا از طریق دریچهها به فضاهای مختلف هدایت میشود مصرف کلی دستگاه بر اساس نیاز کل فضاها سنجیده میشود، نه فقط یک اتاق.

همچنین میتوانید بخوانید: خرید و لیست قیمت مدل های کولر گازی ایوولی
مقایسه مصرف انرژی
مقایسه مستقیم مصرف برق این دو سیستم کمی پیچیده است، زیرا به مقیاس فضا بستگی دارد.
- ظرفیت : کولر گازی کمتر ۹,۰۰۰ تا ۳۶,۰۰۰ ولی ظرفیت داکت اسپلیت بیشتر ۱۸,۰۰۰ تا ۶۰,۰۰۰ یا بالاتر
- نصب و توزیع : نصب کولر گازی در منطقهای صورت میگیرد در مقابل داکت اسپلیت مرکزی یعنی چند نقطهای از طریق کانال می باشد.
- راندمان در فضاهای کوچک: کولر گازی در فضای کوچک دارای راندمان انرژی بسیار بالا است بدون اتلاف در کانال ولی داکت اسپلیت دارای راندمان پایینتری میباشد به دلیل اتلاف کانالکشی
- راندمان در فضاهای بزرگ/چند اتاقه : برای داشتن هوای خنک در چند اتاق مختلف نیاز به نصب چندین واحد مجزا دارید ولی داکت اسپلیت یک دستگاه کار چندین اسپلیت را انجام میدهد
- تکنولوژی اینورتر در کولرگازی رایج است و کاهش مصرف چشمگیری دارد داکت اسپلیت هم داری این تکنولوژی است ، اما اهمیت آن در مدیریت بار متغیر بیشتر است.
تأثیر ظرفیت و تعداد واحدها
1.یک اتاق بزرگ مثلاً ۶۰ متر مربع
اگر از یک داکت اسپلیت با ظرفیت مناسب استفاده کنید، احتمالاً مصرف برق آن کمتر از نصب دو یا سه دستگاه اسپلیت دیواری مجزا با مجموع ظرفیت مشابه خواهد بود.
2.چندین اتاق مجزا
اگر بخواهید سه اتاق مجزا را به طور همزمان با دمای متفاوت خنک کنید، نصب سه دستگاه اسپلیت دیواری هر کدام مستقل امکان دارد از نظر کنترل بهتر باشد، اما مصرف کلی برق آنها معمولاً بالاتر از یک داکت اسپلیت مرکزی است که همان بار حرارتی را تأمین میکند.
تأثیر اتلاف کانالکشی
بزرگترین عامل افزایش مصرف برق در داکت اسپلیت، اتلاف حرارتی در کانالها است.
اگر کانالها عایقبندی ضعیفی داشته باشند یا از مسیرهایی با دمای بسیار بالا مانند سقف کاذب بدون عایق در تابستان عبور کنند، هوای خنک پیش از رسیدن به اتاقها گرم میشود.
این اتلاف باعث میشود کمپرسور داکت اسپلیت مجبور شود بیشتر کار کند تا دمای تنظیم شده را حفظ کند، که مستقیماً منجر به افزایش مصرف برق میشود.
نقش تکنولوژی اینورتر
در هر دو سیستم، استفاده از کمپرسور اینورتر به شدت بر کاهش مصرف برق تأثیر میگذارد.
اسپلیت اینورتر: سرعت کمپرسور را بر اساس نیاز دقیق فضا تنظیم میکند و از خاموش و روشن شدنهای مکرر که بیشترین مصرف برق را دارند جلوگیری میکند.
داکت اسپلیت اینورتر: در مدیریت بارهای حرارتی متغیر مثلاً زمانی که فقط یک اتاق نیاز به سرمایش دارد بسیار مؤثرتر عمل کرده و از هدر رفتن انرژی جلوگیری میکند.

در ادامه میتوانید بخوانید خرید و قیمت کولر گازی گرین
عوامل کلیدی در کاهش مصرف برق
صرفهجویی در مصرف برق بیشتر از نوع دستگاه، به نحوه نصب و استفاده بستگی دارد.
1.عایقبندی کانالها مخصوص داکت اسپلیت
این مهمترین عامل صرفهجویی در داکت اسپلیت است کانالها باید با عایقهای حرارتی مناسب مانند عایقهای فوم پلی اتیلن یا پشم سنگ پوشانده شوند تا از انتقال گرما به هوای خنک جلوگیری شود.
2. استفاده از ترموستاتهای منطقهای
اگرچه داکت اسپلیت مرکزی است، اما با نصب دمپرهای موتوری در مسیر کانالها، میتوان جریان هوا را به اتاقهایی که نیاز به سرمایش دارند هدایت کرد و مصرف برق را به شدت کاهش داد این قابلیت در اسپلیتهای معمولی وجود ندارد زیرا هر واحد مستقل عمل میکند.
3. راندمان انرژی EER و SEER
هنگام خرید، به برچسب انرژی توجه کنید:
EER ضریب بازده انرژی: نشاندهنده بازدهی در حالت سرمایش است.
SEERضریب بازده انرژی فصلی: معیار دقیقتری است که میانگین راندمان دستگاه را در طول یک فصل کامل در نظر میگیرد هرچه این عدد بالاتر باشد، مصرف برق کمتر است.
4.ظرفیت مناسب
خرید دستگاهی با ظرفیت بسیار بالاتر از نیاز واقعی باعث میشود دستگاه به سرعت به دمای مطلوب برسد و خاموش شود، اما در شروع به کارجریان برق بسیار زیادی میکشد خرید ظرفیت مناسب محاسبه دقیق BTU بر اساس متراژ، ارتفاع سقف، تعداد پنجره و آفتابگیر بودن بهترین مصرف انرژی را به همراه دارد.
جمعبندی
کدام یک اقتصادیتر است؟داکت اسپلیت اقتصادیتر است، به شرطی که: سیستم به درستی عایقبندی شده باشد،نیاز به تهویه مطبوع در بیش از یک اتاق به ،صورت همزمان وجود داشته باشد واز تکنولوژی اینورتر بهره ببرد.
کولر گازی اقتصادیتر است، به شرطی که:فقط یک اتاق یا فضای کوچک نیاز به تهویه داشته باشد،نیاز به تنظیم دمای کاملاً متفاوت در اتاقهای مختلف باشد ،نصب کانالکشی در ساختمان دشوار یا پرهزینه باشد.
به طور کلی، در پروژههای ساختمانی جدید یا بازسازیهای بزرگ که هدف پوششدهی کل فضای زندگی است، داکت اسپلیت با تکنولوژی اینورتر و عایقبندی عالی کانالها، به دلیل کارکرد متمرکز و بازدهی بالاتر در ظرفیتهای بالا، مصرف برق کمتری نسبت به مجموع چند اسپلیت دیواری خواهد داشت.