تبدیل یک دستگاه تهویه مطبوع مانند کولر گازی معمولی (On/Off) به مدلهای پیشرفتهتر اینورتر، یکی از موضوعاتی است که ذهن بسیاری از مصرفکنندگان را به خود مشغول کرده است اینورترها به دلیل بهرهوری انرژی بالاتر و عملکرد خنککنندگی پایدارتر، به گزینهای محبوب تبدیل شدهاند اما آیا این ارتقاء فنی در عمل امکانپذیر است؟
تبدیل مستقیم و کامل یک واحد معمولی به اینورتر استاندارد، به دلیل تفاوتهای اساسی در طراحی سختافزاری، تقریباً غیرممکن و از نظر اقتصادی غیرمنطقی است.
در این مقاله، به بررسی دقیق دلایل این محدودیتها، روشهای جایگزین و جنبههای فنی این موضوع میپردازیم.
تفاوتهای بین کولر گازی معمولی و اینورتر
برای درک اینکه چرا تبدیل این دو نوع سیستم دشوار است، باید ساختار اصلی آنها را مقایسه کنیم
کولرگازی معمولی
- عملکرد روشن و خاموش: کولرگازیهای معمولی به صورت چرخهای عمل میکنند یعنی وقتی دما به نقطه تنظیم شده میرسد، کمپرسور خاموش میشود و وقتی دما افزایش مییابد، دوباره روشن میشود.
- مصرف انرژی: این نوع کولرها در زمان روشن شدن کمپرسور، مصرف انرژی بالایی دارند و به همین دلیل ممکن است هزینههای برق بیشتری را به همراه داشته باشند.
- نوسانات دما: به دلیل خاموش و روشن شدن مکرر کمپرسور، نوسانات دما در فضای داخل امکان دارد بیشتر باشد.
کولرگازی اینورتر
- تنظیم پیوسته: کولرگازیهای اینورتر به طور مداوم سرعت کمپرسور را تنظیم میکنند به این ترتیب، به جای خاموش و روشن شدن مکرر، کمپرسور در حالت فعال باقی میماند و تنها سرعت آن کاهش یا افزایش مییابد.
- صرفهجویی در مصرف انرژی: به دلیل عدم خاموش و روشن شدن مکرر، کولرهای اینورتر معمولاً مصرف انرژی کمتری دارند و هزینههای برق کمتری را به همراه دارند.
- کنترل دما: این نوع کولرها قادرند دما را به طور دقیقتر و یکنواختتری کنترل کنند که باعث راحتی بیشتر در فضای داخلی میشود.
چرا تبدیل مستقیم غیرعملی است؟
تبدیل یک دستگاه معمولی به اینورتر نیازمند تعویض تقریباً تمام اجزای حیاتی سیستم است:
تعویض کمپرسور
کمپرسورهای معمولی AC نمیتوانند با درایوهای اینورتر کار کنند، زیرا درایو اینورتر برای راهاندازی و کنترل موتورهای خاص طراحی شده است حتی اگر بتوانید یک کمپرسور اینورتر را جایگزین کنید، باید اطمینان حاصل کنید که ولتاژ و فاز کمپرسور جدید با سیستم برقرسانی سازگار است.
سیستم تبرید لوله کشی، اویل پمپ، و غیره به دلیل تفاوت در فشارها و دبیهای مبرد، باید مجدداً تنظیم شود که کاری بسیار تخصصی است.
جایگزینی برد کنترل ،بزرگترین مانع
برد اصلی دستگاه معمولی باید به طور کامل با یک برد اینورتر شامل مدارات VFD جایگزین شود این برد باید به طور خاص برای مدل و نوع کمپرسور جدید برنامهریزی شده باشد خرید یک برد اینورتر آماده که بتواند با سختافزار قدیمی مانند سنسورها و فنهای قدیمیسازگار باشد، تقریباً غیرممکن است.
سیمکشی و سنسورها
سیستمهای اینورتر به سنسورهای دمایی و فشاری بسیار دقیقتری برای نظارت مستمر نیاز دارند که در مدلهای قدیمیتر وجود ندارند یا دقت کافی ندارند.
تبدیل یک کولرگازی معمولی به اینورتر، عملاً به معنای تعویض کامل یونیت داخلی و خارجی و ساخت یک سیستم تهویه مطبوع جدید است، نه تبدیل دستگاه فعلی.
روشهای جایگزین، نزدیک شدن به کارایی اینورتر
اگر هدف شما کاهش مصرف برق و افزایش راحتی است، به جای تلاش برای تبدیل غیرعملی، میتوانید از روشهای زیر استفاده کنید که نتایج مشابهی هرچند نه با کارایی کامل یک اینورتر واقعی ارائه میدهند
استفاده از کنترلکنندههای جانبی ،تعدیل کننده ولتاژ
برخی تجهیزات جانبی در بازار وجود دارند که ادعا میکنند مصرف برق را کاهش میدهند این دستگاهها به عنوان بهینهساز مصرف برق یا Stabilizer/Regulator عمل میکنند.
این دستگاهها سعی میکنند نوسانات ولتاژ ورودی را کنترل کرده و جریان برق ورودی به کمپرسور را در لحظه استارت بهینهسازی کنند.
این دستگاهها نمیتوانند سرعت کمپرسور را تنظیم کنند آنها همچنان کولر را به صورت معمولی اجرا میکنند، اما شاید استارتهای نرمتری داشته باشند که اندکی مصرف اولیه را کاهش دهد این روش به هیچ وجه عملکرد یک اینورتر واقعی را شبیهسازی نمیکند.

تعویض کمپرسور با مدل اینورتر اقتصادی
بهترین و مطمئنترین راهکار، فروش دستگاه قدیمی و خرید یک دستگاه اینورتر جدید است با توجه به پیشرفت تکنولوژی و کاهش قیمت مدلهای جدید، این روش در بلندمدت مقرون به صرفهتر است
کولرهای اینورتر میتوانند تا 30 تا 60 درصد در مصرف برق نسبت به مدلهای معمولی صرفهجویی کنند بسته به شرایط آب و هوایی و میزان استفاده.
به دلیل حذف شوکهای الکتریکی ناشی از خاموش و روشن شدنهای مکرر، طول عمر قطعات اصلی افزایش مییابد.
ملاحظات اقتصادی و ایمنی
حتی اگر یک مهندس بسیار ماهر بتواند قطعات لازم برای تبدیل را پیدا کرده و نصب کند که بسیار بعید است، هزینه تجمعی خرید کمپرسور اینورتر، برد VFD، سیمکشی مجدد، و شارژ گاز و تست نشتی، به مراتب بیشتر از خرید یک دستگاه نو خواهد بود.
تغییرات اساسی در سیستمهای الکتریکی فشار بالا (مانند کولر گازی) بدون دانش تخصصی میتواند منجر به خطرات جدی مانند آتشسوزی، برقگرفتگی و آسیب به تجهیزات شود.
جمعبندی
تبدیل کولر گازی معمولی به اینورتر در عمل امکانپذیر نیست تفاوتهای ساختاری در کمپرسور و نیاز به برد کنترل پیشرفته VFD به این معنی است که این فرآیند نیازمند بازسازی کامل دستگاه است سرمایهگذاری روی خرید یک دستگاه اینورتر جدید، راه حل ایمنتر، کارآمدتر و اقتصادیتر برای دستیابی به مزایای فناوری اینورتر است.
